Wat is blockchain?

De lancering van Bitcoin

Het ontstaan van het Bitcoin-netwerk in 2008 is het startsein geweest voor de blockchain-revolutie. Maar wat is nou precies de grote belofte van blockchain-technologie? Wat kan deze technologie beter dan iedere andere technologie? Waarom is iedereen zo enthousiast over blockchain en voorspellen sommigen zelfs dat deze technologie meer impact gaat hebben op de samenleving dan het internet heeft gehad? Dat gaan we op deze pagina voor jullie uiteenzetten!

Blockchain vervangt het element van vertrouwen door wiskunde

Het meest bijzondere aan blockchain-technologie is dat het ons de mogelijkheid biedt om waarde over te dragen zonder gebruik te hoeven maken van tussenpersonen. In plaats van dat we op tussenpersonen zoals banken moeten vertrouwen bij het overmaken van geld, vertrouwen we op de wiskunde achter het protocol. De combinatie van technologieën die in Bitcoin voor het eerst samen zijn gekomen, hebben ervoor gezorgd dat we het element van vertrouwen kunnen vervangen door wiskunde. 

Banken verdienen vaak 10% of meer met het verwerken van internationale transacties. Het enige wat ze in principe doen is het wegstrepen van geld op jouw rekening en het bijschrijven op de rekening van een ander. Daarvoor moet soms gecommuniceerd worden met andere banken, maar hoeveel geld zou deze praktijk nou echt moeten kosten? Hoe kan het dat het versturen van een e-mail, het versturen van informatie, gratis is en dat het versturen van geld, het versturen van waarde, zoveel moet kosten? Naast het feit dat het enorm duur kan zijn om geld naar het buitenland te versturen, kan het verwerken van je transactie soms een paar dagen in beslag nemen. Het zijn precies deze aspecten die dankzij blockchain-technologie definitief de geschiedenisboeken in kunnen als ouderwetse praktijken.

Blockchain als basis voor het internet van waarde

In potentie kan blockchain-technologie onze samenleving naar een volgend niveau tillen. Waar het internet het mogelijk heeft gemaakt om informatie heel makkelijk met elkaar te delen, maakt blockchain-technologie het mogelijk om waarde met elkaar te delen. Want als je er over nadenkt, is geld in essentie niet ook een vorm van informatie? Net als aandelen, intellectueel eigendom, muziek, boeken en nog veel meer.

Als de technologie in de toekomst op een punt is dat het duizenden transacties per seconde kan verwerken, en dat is slechts een kwestie van tijd, dan gaat dat de economie op zijn kop zetten. Tussenpersonen die kleine stukjes waarde van iedere transactie afsnoepen en niets toevoegen, zullen geen bestaansrecht meer hebben. We zullen alles direct van persoon tot persoon overdragen. Hoe tof is dat? Aandelen, kunstwerken, intellectuele eigendom, muziek, boeken en geld zijn allemaal vormen van waarde die we in potentie kunnen overdragen middels de blockchain. Hoe dat gedeelte precies werkt en veilig wordt gesteld kun je lezen op onze pagina over mining. Het is uiteindelijk de combinatie van de blockchain en het ingenieuze Proof of Work (PoW) consensus-mechanisme die het mogelijk maakt dat we zonder tussenpersoon waarde aan elkaar kunnen overdragen; en dat voor een fractie van de kosten die we nu moeten betalen voor een transactie.

Je kunt met cryptocurrencies op dit moment al enkele fracties van een cent overmaken naar je favoriete YouTubers of mensen bedanken voor interessante content op Twitter of andere social media platformen. Voordat cryptocurrencies bestonden was dit niet mogelijk. Het overmaken van een cent was simpelweg te duur en teveel gedoe om dit mogelijk te maken. Het toffe hieraan is dat artiesten en andere content creators de beschikking hebben gekregen over een heel ander verdienmodel.   

Waar gaat blockchain in de toekomst naartoe?

Het is lastig te voorspellen hoe snel de ontwikkelingen zullen gaan en of de technologie alle voorspellingen waar kan maken, maar voorlopig ziet het er ontzettend veelbelovend uit! Behalve het verdwijnen van tussenpersonen uit transacties van waarde en de mogelijkheid om volledig de baas te zijn over je eigen vermogen, is het een technologie die voor het arme gedeelte van de wereld een betere toekomst kan betekenen. Op dit moment hebben 3,8 miljard(!) mensen geen toegang tot een bankrekening. De enige manier waarop zij vermogen op kunnen bouwen is door het in een oude sok te bewaren of onder hun matras te verstoppen. Dat is niet bevorderlijk voor de economie in die gedeelten van de wereld en biedt weinig kansen om bijvoorbeeld een onderneming te starten.

Met cryptocurrencies is het ontzettend makkelijk en goedkoop om een digitale bankrekening aan te maken. Daarnaast bestaan cryptocurrencies onafhankelijk van overheden. Ze worden namelijk in stand gehouden door het grote decentrale netwerk. Iedere deelnemer aan het open netwerk heeft een kopie van de blockchain, de database met alle transacties, op zijn computer staan. Dit zorgt ervoor dat de regels en transacties zelf niet zomaar door een centrale macht kunnen worden beheerd. In zekere zin is het de democratisering van geld, de democratisering van transacties van waarde. Iedereen kan meedoen en iedereen kan zijn zegje doen over de ontwikkeling van het netwerk.

Voor ons is het lastig om te beseffen hoeveel waarde dit laatste aspect heeft, maar in landen als Venezuela, Argentinië en Zimbabwe weten ze hoe slecht monetair beleid ertoe kan leiden dat een valuta al zijn waarde verliest. Als overheden geld blijven bijdrukken om schulden af te kunnen betalen, dan laat hyperinflatie vaak niet lang op zich wachten. In veel van deze landen zijn mensen overgestapt op decentrale cryptocurrencies als bitcoin om hun vermogen veilig te stellen. Bitcoins kunnen namelijk niet zomaar worden bijgedrukt, nieuwe bitcoins ontstaan alleen maar door het transparante proces van mining. Wil je daar meer over weten? Check dan onze pagina over Bitcoin mining!

Hoe werkt een blockchain nu precies?

We hebben het al veel gehad over de potentie van de technologie, maar wat is een blockchain nu precies? Een blockchain is eigenlijk niets meer dan een keten van blocks of blokken die op een slimme manier met elkaar verbonden zijn. Ieder blok kun je zien als een bakje met data dat gevuld is met onder andere transacties en (heel belangrijk) een vingerafdruk van het vorige blok. Deze vingerafdruk zorgt ervoor dat de blokken aan elkaar verbonden zijn. Verander je iets aan het vorige blok? Dan verander je daarmee de vingerafdruk en dus ook de samenstelling van het volgende blok. Wij zijn ontzettend enthousiast over de potentie van blockchain-technologie, maar besef je dat deze technologie alleen werkt in combinatie met een groot netwerk aan miners die op basis van een consensus-mechanisme met elkaar overeenkomen hoe de blokken gevormd moeten worden. Wil je het echt goed begrijpen, dan is het belangrijk om ook even de pagina over mining te checken. 

Er wordt soms namelijk over blockchain gesproken alsof het een magische technologie is die alle problemen die we op de wereld hebben gaat oplossen. Jammer genoeg is dat niet het geval. In feite is de blockchain zelf niet de meest spannende innovatie die Bitcoin met zich mee heeft gebracht. Een blockchain is namelijk niets meer dan een keten van blokken die op een vernuftige manier met elkaar verbonden zijn. Omdat ieder nieuw blok een vingerafdruk van het vorige blok bevat, zit daarmee de hele geschiedenis van de blockchain, de keten van blokken, in het nieuwe blok gebakken. Verander je een klein aspect in een vorig blok, dan verandert de vingerafdruk en daarmee ook de vingerafdrukken van alle blokken die daarna komen. Past iemand een transactie aan, dan valt dit meteen op omdat de vingerafdrukken van alle navolgende blokken veranderen. Dankzij dit slimme mechanisme is het praktisch onmogelijk om eenmaal vastgelegde transacties in een blockchain te wijzigen.

In technische termen noemen we de vingerafdruk van een blok een hash. Dit is een willekeurige reeks van letters en cijfers die altijd dezelfde lengte heeft. Voor het generen van een hash gebruiken miners een ingewikkelde wiskundige formule waarin alle informatie uit het blok wordt gestopt. Bijvoorbeeld:

Input BLOCK 1

Hash vorige blok: 00000

Piet stuurt 1 bitcoin naar Henk

Henk stuurt 2 bitcoin naar Ria

Ria stuurt 1 bitcoin naar Piet

Ingrid stuurt 1 bitcoin naar Henk

Deze informatie samen levert de hash ‘6U9P2’ op. Vervolgens wordt deze hash weer gebruikt bij het generen van de hash voor het volgende blok.

Input BLOCK 2

Hash vorige blok: 6U9P2

Henk stuurt 1 bitcoin naar Piet

Piet stuurt 2 bitcoin naar Ria

Ingrid stuurt 1 bitcoin naar Piet

Henk stuurt 1 bitcoin naar Ria

Deze informatie levert de hash ‘8Y5C9’ op. Veranderen we informatie in het eerste blok, dan zal de hash daarvan veranderen. Omdat de hash van het eerste blok gebruikt wordt als input voor het genereren van de hash van het tweede blok, zal ook de hash van het tweede blok veranderen. In principe is dit hoe een blockchain werkt! Je begrijpt nu dan ook dat het heel snel opvalt als iemand probeert transacties terug te draaien of andere dingen in de blokken aanpast. Dan verandert namelijk de hash – de vingerafdruk – van het blok waarmee gesjoemeld is en alle blokken die daarop volgen.

Blijf leren

Zo, nu ben je helemaal op de hoogte van de basis van blockchain-technologie en hoe de technologie onze samenleving zou kunnen gaan beïnvloeden! Ben je enthousiast geworden en wil je dieper de rabbit hole induiken? Dan hebben we een mooie pagina over Bitcoin mining voor je klaarstaan én een pagina met meer informatie over cryptocurrencies zoals Ethereum en Ripple. Het mining-onderdeel van de technologie is essentieel om de veiligheid van de blockchain te garanderen. Hoe meer mensen meedoen aan het netwerk, hoe meer computers wereldwijd de volledige transactiegeschiedenis hebben opgeslagen en des te veiliger deze is. Doen er maar tien mensen mee aan het mining-proces? Dan hoef je maar zes mensen te overtuigen om het netwerk te kunnen beïnvloeden. Doen er tienduizend mensen mee met dit proces? Dan wordt dat al een stuk lastiger! Al helemaal als je je bedenkt dat je geen idee hebt wie al die mensen zijn en hoe je ze moet bereiken. Dat is wat we bedoelen met decentralisatie.